Czym jest AI Act i co oznacza dla Twojej firmy?

AI Act w pigułceOstatnia aktualizacja 11 października 20264 min czytania

Krótka odpowiedź

AI Act (rozporządzenie (UE) 2024/1689) to unijne przepisy o sztucznej inteligencji. Dotyczy zarówno tych, którzy tworzą AI, jak i firm, które używają AI w pracy – także małych. Zasady zależą od ryzyka: część praktyk jest zakazana, systemy wysokiego ryzyka mają wiele wymogów, chatboty i treści AI trzeba oznaczać, a reszta to minimalne ryzyko. Dla większości firm oznacza to dziś: zadbaj o kompetencje w zakresie AI u pracowników, nie stosuj zakazanych praktyk, oznaczaj chatboty i przygotuj się na wymogi dla wysokiego ryzyka od 2 grudnia 2027 r.

AI Act w minutę

AI Act to rozporządzenie UE. Obowiązuje bezpośrednio we wszystkich krajach UE, bez osobnej ustawy w każdym z nich. Reguluje AI według tego, jak wielką szkodę może wyrządzić – a nie według użytej technologii.

Prawo rozróżnia dwie role:

Dostawcy tworzą AI i wprowadzają ją na rynek, np. OpenAI, Anthropic, Microsoft albo firma, która buduje własną funkcję AI.
Podmioty stosujące używają AI w pracy. To prawie wszystkie pozostałe firmy – także Twoja, jeśli pracownicy korzystają z ChatGPT, Claude lub Copilota.

Cztery poziomy ryzyka

Poziom	Przykłady	Co robisz?
Zakazane	Rozpoznawanie emocji w miejscu pracy, scoring społeczny	Nie stosuj
Wysokie ryzyko	Rekrutacja, sprawy kadrowe, ocena zdolności kredytowej, edukacja	Nadzór człowieka, logi, informacja dla osób, których to dotyczy (od 2 grudnia 2027 r.)
Ograniczone ryzyko	Chatboty, obrazy generowane przez AI i deepfake'i	Informujesz, że to AI (od 2 sierpnia 2026 r.)
Minimalne ryzyko	Szkice maili, streszczenia, tłumaczenia	Kompetencje w zakresie AI i zdrowy rozsądek

Sprawdź, jak klasyfikowane jest konkretne użycie AI:

GoalCube AI MapDane fikcyjne

Do czego ma służyć AI?Pisanie szkiców maili i postówChatbot na stronie internetowejWstępna selekcja kandydatów na stanowiskoOdczytywanie emocji pracowników w pracy

Minimalne ryzyko

Zatwierdzane automatycznie według Twoich reguł. Pracownicy muszą mieć potrzebne kompetencje w zakresie AI (art. 4).

Ograniczone ryzyko

Użytkownicy muszą widzieć, że rozmawiają z AI (art. 50). GoalCube ma gotowy tekst, którego możesz użyć.

Wysokie ryzyko

Rekrutacja jest w załączniku III. Człowiek potwierdza użycie, zanim AI dostanie dane, i rozstrzyga każdą sprawę (art. 14 i 26 AI Act; art. 22 RODO).

Zakazane

Rozpoznawanie emocji w miejscu pracy jest zakazane (art. 5). GoalCube w tym nie pomaga.

Przykład jest uproszczony. W GoalCube odpowiadasz na kilka pytań, a klasyfikacja idzie według stałych reguł.

Uproszczony przykład. W GoalCube klasyfikacja opiera się na stałych regułach.

Co obowiązuje już teraz?

Zakazy i wymóg kompetencji w zakresie AI obowiązują od 2 lutego 2025 r. Przepisy dla modeli AI ogólnego przeznaczenia, takich jak GPT i Claude, obowiązują dostawców od 2 sierpnia 2025 r. Wymóg oznaczania chatbotów i treści AI obowiązuje od 2 sierpnia 2026 r. Wszystkie daty znajdziesz w artykule o terminach w AI Act.

A co z RODO?

AI Act nie zastępuje RODO. Jeśli używasz AI z informacjami o klientach, pracownikach lub dostawcach, musisz też przestrzegać RODO: potrzebujesz podstawy prawnej, jak najmniej danych, umowy powierzenia przetwarzania danych osobowych z dostawcą AI i kontroli nad przekazywaniem danych poza UE. Więcej w artykule Czy możemy używać ChatGPT, Claude lub Copilota z danymi osobowymi?

Jak to zrobić

Zapisz, jak używasz AI.Jakich narzędzi używasz i do czego? Rejestr systemów AI to podstawa wszystkiego innego.
Oceń ryzyko każdego zastosowania.Większość zadań to minimalne ryzyko. Rekrutacja, sprawy kadrowe, kredyt i edukacja mogą być wysokiego ryzyka.
Zatrzymaj to, co zakazane.Na przykład rozpoznawanie emocji w miejscu pracy i scoring społeczny.
Zadbaj o kompetencje w zakresie AI.Krótkie wprowadzenie dopasowane do zadań. Zapisz, kto je przeszedł.
Oznacz chatboty i treści AI.Od 2 sierpnia 2026 r. ludzie muszą widzieć, że rozmawiają z AI, a deepfake'i trzeba oznaczać.
Przygotuj się na wysokie ryzyko.Jeśli używasz AI np. w rekrutacji, od 2 grudnia 2027 r. potrzebujesz nadzoru człowieka i logów, a osoby, których to dotyczy, muszą zostać poinformowane.

Co mówi prawo

Rozporządzenie (UE) 2024/1689 – AI Act: Weszło w życie 1 sierpnia 2024 r. i obowiązuje stopniowo do 2030 r.
AI Act, art. 3 – definicje: Definiuje m.in. system AI, dostawcę i podmiot stosujący (firmę, która używa AI pod swoją kontrolą).
Rozporządzenie (UE) 2026/1744 – Digital Omnibus o AI: Zmienia AI Act: przepisy dla wysokiego ryzyka zostają przesunięte, a wymóg kompetencji w zakresie AI zmodyfikowany.

Pytania i odpowiedzi

Czy AI Act dotyczy małych firm?

Tak. Dla małych firm, które używają AI, nie ma wyjątku. Wymogi są jednak niewielkie, jeśli użycie jest proste – a małe firmy mają niższe górne limity kar i prostszą dokumentację.

Czy AI Act obowiązuje, jeśli używamy tylko ChatGPT?

Tak. Jesteś podmiotem stosującym, gdy używasz systemu AI w pracy. Musisz co najmniej zadbać o kompetencje w zakresie AI i unikać zakazanych zastosowań. Jeśli używasz ChatGPT do zadań wysokiego ryzyka, dochodzą kolejne wymogi.

Jaka jest różnica między AI Act a RODO?

RODO dotyczy danych osobowych. AI Act dotyczy samej AI i ryzyka z nią związanego. Jeśli używasz AI z danymi osobowymi, obowiązują oba.

Czy AI Act został przesunięty?

Częściowo. Digital Omnibus przesunął przepisy dla wysokiego ryzyka na 2 grudnia 2027 r. (załącznik III) i 2 sierpnia 2028 r. (załącznik I). Zakazy, kompetencje w zakresie AI i obowiązki w zakresie przejrzystości już obowiązują.

Źródła

Autor redakcja GoalCube. Ostatnia aktualizacja 11 października 2026. GoalCube pomaga stosować AI Act i RODO. To nie jest porada prawna.

Bądź wśród pierwszych.

Planujemy start w listopadzie 2026. Zapisz się, a odezwiemy się, gdy będzie można zacząć.